مفاهیم پایه

قبل از شروع کار با یودوز، بهتر است با برخی از اصطلاحات و مفاهیم اصلی این پلتفرم آشنا شوید. درک این مفاهیم باعث می‌شود هنگام ایجاد مانیتورها و بررسی گزارش‌ها، درک بهتری از عملکرد یودوز داشته باشید.


پروژه (Project)

پروژه بالاترین سطح سازمان‌دهی در یودوز است.

هر پروژه مجموعه‌ای از مانیتورها، رخدادها، ناظرین، ابزارها و تنظیمات مرتبط با یک سرویس یا سامانه را در خود نگهداری می‌کند.

به عنوان مثال، اگر یک فروشگاه اینترنتی دارید، می‌توانید تمام مانیتورهای مربوط به آن را داخل یک پروژه قرار دهید.


مانیتور (Monitor)

مانیتور وظیفه بررسی وضعیت یک سرویس را بر عهده دارد.

هر مانیتور تنها یک نوع بررسی انجام می‌دهد؛ برای مثال بررسی یک وب‌سایت، یک API، یک پورت یا یک گواهی SSL.

یک پروژه می‌تواند شامل چندین مانیتور مختلف باشد.


بررسی (Check)

هر بار که یودوز وضعیت یک مانیتور را بررسی می‌کند، یک Check انجام شده است.

در هر بررسی اطلاعاتی مانند:

  • نتیجه بررسی
  • زمان پاسخ‌گویی
  • زمان انجام بررسی
  • جزئیات خطا

ثبت می‌شود.


فاصله بررسی (Check Interval)

فاصله بررسی مشخص می‌کند هر چند وقت یک‌بار وضعیت مانیتور بررسی شود.

برای مثال:

  • هر ۳۰ ثانیه
  • هر ۱ دقیقه
  • هر ۵ دقیقه

کاهش فاصله بررسی باعث تشخیص سریع‌تر اختلال‌ها خواهد شد.


زمان پاسخ‌گویی (Response Time)

زمان پاسخ‌گویی مدت زمانی است که سرویس برای پاسخ دادن به درخواست یودوز صرف می‌کند.

معمولاً این مقدار بر حسب میلی‌ثانیه (ms) نمایش داده می‌شود.


وضعیت آنلاین (Up)

اگر سرویس بدون مشکل پاسخ دهد، وضعیت آن Up یا آنلاین خواهد بود.


وضعیت آفلاین (Down)

اگر سرویس در دسترس نباشد یا بررسی با خطا مواجه شود، وضعیت آن Down خواهد بود.


توقف مانیتور (Paused)

در صورت توقف یک مانیتور، یودوز دیگر آن را بررسی نخواهد کرد و هیچ اعلان یا رخدادی نیز برای آن ثبت نمی‌شود.


رخداد (Incident)

رخداد زمانی ایجاد می‌شود که وضعیت یک مانیتور تغییر کند.

برای مثال:

  • سرویس از Up به Down تغییر کند.
  • سرویس مجدداً از Down به Up بازگردد.

تمامی رخدادها در پروژه ثبت شده و قابل مشاهده هستند.


اعلان (Notification)

اعلان‌ها برای اطلاع‌رسانی در زمان وقوع رخدادها استفاده می‌شوند.

یودوز می‌تواند اعلان‌ها را از طریق کانال‌های مختلف مانند ایمیل، پیامک، تلگرام، Discord، Slack و Webhook ارسال کند.


موقعیت مانیتورینگ (Monitoring Location)

هر مانیتور از یک موقعیت اصلی بررسی می‌شود.

در صورت نیاز، یودوز برای جلوگیری از اعلام خطاهای اشتباه، بررسی‌های تکمیلی را نیز از سایر موقعیت‌های مانیتورینگ انجام می‌دهد.


نتیجه اشتباه (False Result)

گاهی ممکن است اختلال از سمت اینترنت، مسیر ارتباطی یا دیتاسنتر باشد و سرویس شما در واقع در دسترس باشد.

یودوز با انجام بررسی از چندین موقعیت مختلف، احتمال ثبت چنین نتایجی را تا حد زیادی کاهش می‌دهد.


وضعیت دسترس‌پذیری (Uptime)

Uptime درصد زمانی است که سرویس شما بدون قطعی در دسترس بوده است.

هرچه این مقدار به 100٪ نزدیک‌تر باشد، پایداری سرویس بیشتر خواهد بود.


آپتایم (Uptime)

آپتایم به مدت زمانی گفته می‌شود که یک سرویس بدون قطعی و به‌صورت در دسترس فعالیت کرده است.

معمولاً آپتایم به صورت درصد نمایش داده می‌شود. برای مثال، آپتایم 99.9٪ به این معناست که سرویس در بیشتر زمان فعال بوده و تنها مدت کوتاهی دچار اختلال شده است.

یودوز میزان آپتایم هر مانیتور را به‌صورت خودکار محاسبه کرده و در گزارش‌ها و داشبورد نمایش می‌دهد.


داون‌تایم (Downtime)

داون‌تایم به مدت زمانی گفته می‌شود که یک سرویس در دسترس نبوده یا با خطا مواجه شده است.

هر بار که یک مانیتور وضعیت Down را تشخیص دهد، مدت زمان قطعی تا زمان بازیابی سرویس محاسبه شده و در گزارش‌ها ثبت می‌شود.

هدف اصلی یودوز کاهش زمان داون‌تایم و اطلاع‌رسانی سریع هنگام بروز اختلال است.


صفحه وضعیت (Status Page)

صفحه وضعیت، صفحه‌ای است که وضعیت لحظه‌ای سرویس‌های شما را به کاربران، مشتریان یا اعضای تیم نمایش می‌دهد.

با استفاده از صفحه وضعیت می‌توانید:

  • وضعیت فعلی سرویس‌ها را نمایش دهید.
  • رخدادهای فعال را اطلاع‌رسانی کنید.
  • عملیات نگهداری (Maintenance) را اعلام کنید.
  • تاریخچه رخدادها را در اختیار کاربران قرار دهید.

استفاده از صفحه وضعیت باعث افزایش شفافیت و کاهش تعداد درخواست‌های پشتیبانی در زمان بروز اختلال خواهد شد.


یکپارچه‌سازی (Integration)

یکپارچه‌سازی به معنای اتصال یودوز به سایر سرویس‌ها و ابزارهایی است که در زیرساخت خود استفاده می‌کنید.

برای مثال می‌توانید یودوز را به ابزارهایی مانند:

  • Prometheus
  • Slack
  • Discord
  • Telegram
  • Webhook
  • Email

متصل کنید تا اطلاعات مانیتورها، رخدادها یا اعلان‌ها به‌صورت خودکار بین سیستم‌ها تبادل شوند.

با اضافه شدن قابلیت‌های جدید، تعداد یکپارچه‌سازی‌های قابل پشتیبانی نیز افزایش خواهد یافت.


وب‌هوک (Webhook)

وب‌هوک روشی برای ارسال خودکار اطلاعات به یک آدرس HTTP است.

در یودوز، هر زمان رخدادی مانند قطعی یا بازیابی یک مانیتور اتفاق بیفتد، می‌توان اطلاعات آن را به یک آدرس مشخص ارسال کرد.

این قابلیت برای اتصال یودوز به نرم‌افزارهای داخلی، سیستم‌های تیکتینگ، پیام‌رسان‌ها یا هر سرویس دیگری که از HTTP پشتیبانی می‌کند، بسیار کاربردی است.


ناظر (Observer)

ناظر، کاربری است که به یک پروژه دسترسی دارد.

هر ناظر می‌تواند بر اساس نقش تعیین‌شده، مجوزهای متفاوتی برای مشاهده یا مدیریت پروژه داشته باشد.

این قابلیت امکان همکاری تیمی و مدیریت دسترسی کاربران را فراهم می‌کند.


اعلان (Notification)

اعلان، پیامی است که هنگام وقوع یک رخداد برای شما ارسال می‌شود.

برای مثال، زمانی که یک سرویس از دسترس خارج شود یا دوباره در دسترس قرار گیرد، یودوز می‌تواند از طریق ایمیل، پیامک، تلگرام، Discord، Slack یا Webhook شما را مطلع کند.


نگهداری (Maintenance)

در برخی مواقع ممکن است سرویس به دلیل بروزرسانی یا تعمیرات، به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده از دسترس خارج شود.

با استفاده از قابلیت Maintenance می‌توانید این بازه زمانی را در یودوز ثبت کنید تا قطعی‌های برنامه‌ریزی‌شده در محاسبات آپتایم و گزارش‌ها لحاظ نشوند و کاربران نیز از انجام عملیات نگهداری مطلع شوند.

جمع‌بندی

اکنون با مهم‌ترین مفاهیم یودوز آشنا شده‌اید. در ادامه مستندات، این اصطلاحات به‌طور مکرر استفاده خواهند شد و آشنایی با آن‌ها به درک بهتر قابلیت‌های مختلف یودوز کمک می‌کند.